บทความ BIOTECH-X
Biomarker คืออะไรในการตรวจสุขภาพเชิงลึก
เผยแพร่ · อัปเดต · โดย บริษัท ไบโอเทค-เอ็กซ์ จำกัด
Biomarker หรือตัวชี้วัดทางชีวภาพคือข้อมูลที่วัดได้และใช้ประกอบการประเมินกระบวนการในร่างกาย การตีความควรดูหลายค่า แนวโน้ม และบริบทสุขภาพร่วมกัน
คำตอบสั้นๆ
Biomarker คือลักษณะที่วัดได้และใช้เป็นตัวชี้วัดกระบวนการทางชีวภาพ กระบวนการของโรค หรือการตอบสนองต่อการสัมผัสหรือการแทรกแซง ตัวอย่างคือ glucose, creatinine และ C-reactive protein ค่าเดียวไม่ได้อธิบายสุขภาพทั้งหมด และ biomarker ไม่ใช่ผลลัพธ์ทางคลินิกโดยอัตโนมัติ
ประเด็นสำคัญ
- 01
ไม่สรุปสุขภาพจากค่าเดียว
- 02
ดูแนวโน้มและช่วงอ้างอิงที่เหมาะสม
- 03
ให้แพทย์ทบทวนร่วมกับประวัติสุขภาพ
Biomarker มีหน้าที่อะไร
FDA และ NIH แบ่ง biomarker ตามบริบทการใช้ เช่น ความเสี่ยง การวินิจฉัย การติดตาม การพยากรณ์ การทำนายการตอบสนอง และความปลอดภัย ดังนั้นค่าเดียวกันอาจมีความหมายไม่เหมือนกันในแต่ละงาน
การระบุชื่อค่า ตัวอย่างที่ใช้ หน่วย วิธีวิเคราะห์ และบริบทการใช้ให้ชัดเจนจึงสำคัญ คำว่า biomarker เพียงอย่างเดียวยังไม่บอกว่าค่านั้นเหมาะสำหรับการตัดสินใจทางการแพทย์ใด
ทำไมต้องดูแนวโน้มและบริบท
ผลแล็บอาจเปลี่ยนจากเวลาเก็บตัวอย่าง การงดอาหาร ยา การติดเชื้อ การออกกำลังกาย หรือวิธีของห้องปฏิบัติการ การเปรียบเทียบควรใช้หน่วยและวิธีเดิมเมื่อทำได้ และต้องอ่านร่วมกับอาการ ประวัติสุขภาพ และค่าอื่นที่เกี่ยวข้อง